Сыбайлас жемқорлық тәуекелдері

БӨМ-нде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін бағалау үшін әдістемелерді қолдану

Қазақстан Республикасының мектептерінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін болдырмауға (ұйымдастыру шаралары), сондай-ақ оқушылар, ата-аналар мен қызметкерлер арасында сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті қалыптастыруға (тәрбие шаралары) бағытталған іс-шаралар кешені өткізіледі.

Жітіқара қаласының «Балалар өнер мектебі» КММ-де жыл сайын «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» ҚР Заңы негізінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі іс-шаралар жоспары бекітіледі. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат және сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтардың алдын алу мәселелері педагогикалық кеңестерде, директор жанындағы кеңестерде, қызметкерлердің жалпы жиналыстарында қаралады. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау және оларды жою бойынша шараларды әзірлеу үшін жыл сайын мектеп қызметіне ішкі талдау жүргізіледі. Мектеп қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша талдамалық анықтама жасалады.

2026 жылғы 5 қаңтарда Қостанай облысы әкімдігі білім басқармасының «Жітіқара ауданы білім бөлімінің балалар өнер мектебі» КММ педагогикалық кеңес өткізді. Кеңесте қаралатын негізгі оқу сәттерінен басқа, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселесі қаралды. Мұғалімдерді мектептегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдері туралы талдамалық анықтамасымен таныстырды.

Мұғалімдерді талдамалық анықтамамен таныстыру-бұл сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің негізгі бағыттары: Қаржы-шаруашылық қызметі (сатып алу, бухгалтерия), кадр мәселелері (жұмысқа қабылдау, қызмет бойынша жоғарылату) ұйымдастыру-басқару қызметі (қызметтік жалғандықтар, мүлікті пайдалану), білім беру процесіне қатысушылармен өзара іс-қимыл (бағалау және емтихандар, мектепке қабылдау, азаматтардың өтініштері).

Мектептегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдері туралы талдамалық анықтаманы әріптестерімен талқылау осалдықтарды анықтау, сыбайлас жемқорлыққа төзбеушілік ахуалын қалыптастыру және алдын алу шараларын әзірлеу үшін сындарлы диалог болуға тиіс.

Анықтаманы зерделеу, «әлсіз тұстарды» анықтап талқылау, ықтимал сыбайлас жемқорлық схемаларын анықтау, атаулы шараларды белгілеу, тәуекелдерді жою жоспарын әзірлеу және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жүйесінің тиімділігін арттыру үшін қызметкерлерді оқыту маңызды.

   

   

Балалар өнер мектебінің базасында өткен сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті қалыптастыруға арналған семинар аясында «Балалар көзімен — сыбайлас жемқорлық» тақырыбында балалардың плакаттары мен суреттерінен көрме ұйымдастырылды. Жұмыстарды көркем бөлімінің жоғарғы сынып оқушылары салған.
Балалардың сыбайлас жемқорлық тақырыбындағы суреттері олардың адалдық қағидаларын түсініп, белсенді азаматтық ұстанымын қалыптастыруда маңызды қадам бола алады.

23 мамырда Балалар өнер мектебінде көркем бөлімінде кәсіптік бағдар беру сыныбында бітіру емтихандары өтті. «Сурет», «кескіндеме», «станоктық композиция» пәндері бойынша жұмыстар ұсынылды. «Станоктық композиция» бойынша оқушылар берілген тақырып бойынша плакат орындауы керек еді. Таңдау үшін бірнеше тақырып ұсынылды. Кейбір балалар бүгінгі таңда сыбайлас жемқорлықтың өзекті тақырыбын таңдады. Плакат стилінің қысқалығы мен нақтылығы бұл тақырыпты жақсы көрсетеді.

10 қыркүйек пен 4 қазан аралығында «БАЛАЛАР СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚҚА ҚАРСЫ» Республикалық қашықтықтан балалар суреттер байқауы өтті. Байқауды Қазақстан Республикасының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі Қазақстан Республикасы білім министрлігінің қосымша білім берудің республикалық оқу-әдістемелік орталығының қолдауымен Қазақстан Республикасы күнін және сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызметтің 10 жылдығын мерекелеу шеңберінде өткізді. А. Н. Жиенкулованың жетекшілігімен 5-сынып оқушыларының 8 суреті БӨМ-нен жіберілді. Байқау қорытындысы бойынша 7 оқушы Дьякова Марина, Демченко Виктория, Пличко Кристина, Егорова София, Ершова Дарья, Кембаев Аруна, Нұртай Елнұр 3 орынға, Кулик Виталина  2 орынға иеленді.

Кәсіптік бағдар беру сыныбының емтихан жұмыстарының көрмесі өтті. «Сурет, кескіндеме, станоктық композиция» пәндері бойынша жұмыстар ұсынылды. Оқушыларға плакат стилінде экология, СӨС және басқа да тақырыптар ұсынылды. Кейбір балалар бүгінгі таңда сыбайлас жемқорлықтың өзекті тақырыбын таңдады. Плакат стилінің қысқалығы, нақтылығы бұл тақырыпты жақсы көрсетеді.

Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерді талдау үшін жұмыс тобын құру.

БӨМ-нде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне талдау жүргізу туралы бұйрық.

БӨМ-нде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне талдау жүргізу туралы бұйрық. 2 лист.

Қостанай облысы әкімдігі білім басқармасының «Жітіқара ауданы білім бөлімінің балалар өнер мектебі» КММ-нде 2024 ж. №4 «Сыбайлас жемқорлықтың алдын алу және оған қарсы іс-қимыл» үлгілік базалық бағытын іске асыру туралы құжат негізінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізуге дайындық басталды. Талдау 01.06.2024 ж. бастап 30.06.2024 ж. дейін 01.07.2023 ж. – 30.06.2024 ж. кезеңінде жүргізілетін болады.

Плакат 1

Плакат 2

Плакат 3

Плакат 4

Плакат 5

Сыбайлас жемқорлықты оған деген көзқарасты өзгертпей, төзбеушілік мәдениетін қалыптастырмай жеңу мүмкін емес. Сыбайлас жемқорлыққа төзбеушілік мәдениетін қалыптастырудың қажетті шарты сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі ақпараттық жұмыс болып табылады.
Өткен аптада Балалар өнер мектебінің оқушыларымен «Жастар сыбайлас жемқорлыққа қарсы» тақырыбында ақпараттық-түсіндіру әңгімесі өткізілді.
Әңгімелесудің мақсаты: оқушылармен сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселесі және оның алдын алу әдістері туралы әңгіме жүргізу; сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар үшін жазаның бұлтартпастығы туралы нанымдарды қалыптастыру; оқушылардың құқықтық санасын тәрбиелеу және құқықтық мәдениетін арттыру; белсенді азаматтық ұстанымды қалыптастыру.
Әңгіме барысында оқушылар «сыбайлас жемқорлық» ұғымымен, сыбайлас жемқорлық үшін қылмыстық жауапкершілік шараларымен егжей-тегжейлі танысты. Тыңдаушылар басқалардың сыбайлас жемқорлықтың көрінісі ретінде қандай мінез-құлықты қабылдауы мүмкін екенін, кәсіби қызметті жүзеге асыру кезінде азаматтармен қандай тақырыптарда сөйлесуді қаламайтынын және т. б. білді. Әңгімелесу қорытындысы: «Сыбайлас жемқорлықсыз әлем» тақырыбындағы суреттер көрмесі. Көркем бөлімінің 1-4 сынып оқушылары белсенді қатысып, қызығушылық танытты. Жас суретшілер біздің қоғамның жағымсыз құбылысына өз көзқарастарын білдірді. Суреттер әртүрлі техникалар мен стильдерде жасалды

Сыбайлас жемқорлық тәуекелдері